MGA KOKOMAN O MGA BABAY SII KO RAMADHAN

MGA KOKOMAN O MGA BABAY SII KO RAMADHAN



PAKAISHA:
Igira a so Babay na miyasuti "Miyada-on so Haydh" a afetr Fajr sii ko Ramadhan ba wajib a kaphowasa-an yan a gawii oto antawaa ka khabayadan yan?

SMBAG:
Dowa a tindg san o mga Ulama;-

Paganay a tindg na Wajib a kaphowasa-an yan a gawii oto ogaid na knaba khi itong sa baniyan kiyaphowasa-i, khabayadan yan bo! Tindg anan o Imam Ahmad

Ikadowa a tindg na knaba niyan p'phowasa-i a gawii oto sabap skaniyan na sakali masuti na after Fajr, na sabap sa Haram rkaniyan so kaphowasa ka sakali masuti na somibang so Fajr na di khapakay oba niyan phowasa-i a gawii oto, Wajib rkaniyan a kasambi-an yan sii ko Oriyan o Ramadhan... Na giyanan i mabagr a Tindg!

Shaikh ibn Al-'Othaymeen


PAKAISHA:
Igira a so Babay na Miyasuti a befor Fajr na kiyapaka phaygo iyan na after Fajr antonai Kokoman yan?

SMBAG:
Igira a so Babay na aya kiyasuti niyan na dapn Sbang so Fajr na wajib a kaphowasaan yan a angkawto a gawii, apiya sakali miyaka phaygo na somibang dn so Fajr, sa lagid igira a miya Jonob siran ki karoma niyan sii ko Kagagawii na khapakay a sakali siran phaygo na Som'bang daan so Fajr...

Shaikh Ibn Al-'Othaymeen


PAKAISHA:
Igira a so Nifas "Gopn mimbawata" na miyasuti a dapn maka Patpulo Gawii ba Wajib a maka phowasa odi na maka shambayang?

SMBAG:
Igira a so Babay a Gopn mimbawata na miyasuti a dapn maka patpulo gawii na miyasuti dn na Wajib a makaphowasa upama ka Ramadha, go Wajib a maka panambayang go khapakay dn a Obayin i karoma niyan...

Shaikh Ibn Al-'Othaymeen

Opman o kasoy so Rugo iyan a dapn mapasad so Patpulo gawii na nggn'k Phowasa na go ngg'n'k shambayang! Taman sa di masuti odi na mapasad so Patpulo gawii, na so kiyaphowasaan yan ko dapn kakasoy o Rugo ago kiyashambayangan yan na Korik dn oto knaba niyan khabayadi...

Shaikh Ibn Baz



PAKAISHA:
So Gopn mimbawata na miyakalpas dn so Patpulo gawii ogaid na dapn masuti! Antonai Kokoman yan?

SMBAG:
Aya limit o Nifas na Patpulo gawii, na o mapasad so patpulo gawii na dapn masuti so Babay na p'phaygo dn go Wajib dn a makaphowasa upama ka Ramadhan, go Wajib a makashambayang dn go miyapakay dn ko Karoma niyan! Sabap sa miyapasad dn so Limit o gawii o Nifas...

Shaikh Ibn Baz


PAKAISHA:
Igira a so Babay na kalalayaman yan a aya kathay o Haydh yan na 7 gawii odi na 8 gawii oriyan yan na miyakasobra a kalalayaman yan anan a kathay niyan na antonai Kokoman yan?
SMBAG:
Taman sa di mada so Rugo iyan na dapn Masuti apiya miyakasobra ko kalalayman yan a kathay niyanon, sabap sa so Nabi "saw" na da niyan tago-i sa Limit so kathay o Haydh...
Go pitharo o Allah sa Qur-an:
و يسألونك عن المحيض قل هو أذى
Maana: Go iphagisha iran rka so Haydh na tharo-angka a Marshik a phakaringasa!
Na taman sa di mada a marshik oto na didn khapakay oba Phowasa so Babay odi na Shambayang! Lagid yan mambo o ibarat na kalalayaman yan a aya kathay niyanon na 8 gawii oriyan yan na matag miyaka 4 gawii na miyada-on na Wajib a makaphowasa odi na maka shambayang ka miyasuti skaniyan...
Shaikh Ibn Al-'Othaymeen 

 
PAKAISHA:
So Babay na igira na adn a p'phakapo-onon a phag'thal a angga sathak a Rugo amga iito na upama ka sii ko Sold o Ramadhan na antonai Kokoman yan?
SMBAG:
Knaba anan Haydh na wajib a maka phowasa, miya tharo o 'Ali "ra" a giyanan na knaba Haydh... Ayakon a lagid anan na so Limamad "Rugo a p'phaka poon sa Ngirong"...
Shaikh Ibn 'Othaymeen 

 
PAKAISHA:
Igira a miyagdam o Babay a adn a Pliyo a Rugo sii ko kadawndaw o Powasa odi na miyakagdam sa Masakit "Kasakit o Haydh" ogaid na da liyo so Rugo taman sa da sdp so Alongan "sakali lomiyo so Rugo na sii ko kiyasdp o Alongan" na ino Korik so Powasa niyno o khabayadan yan?
SMBAG:
Korik so Powasa niyan, di niyan khabayadan sabap sa taman sa di Lomiyo so Rugo na dapn skaniyan ma Haydh...
Shaikh Ibn Al-'Othaymeen

PAKAISHA:
Iigra a so Babay na miyasuti sii ko Wakto a Asar ino ba Wajib a kashambayangan yan pn so Dhuhr?
Note: Sii aya ko knaba Ramadhan a go sii pn ko Ramadhan... Inaloy tano ka importante!
SMBAG:
Adn a mitharo ko mga Ulama a Wajib a kashambayangan yan pn so Dhuhr sabap sa p'kha Jama' igira so Dhuhr a go so 'Asr...
.
Na ribat anan a Tindg, aya Korik na ayabo a Wajib a kashambayangan yan na 'Asr ka da a ba Dalil sa o masuti so Babay a 'Asr na kap'shambayangan yan pn so Dhuhr...
.
Lagid yan mambo upama ka aya ka Haydh yan na after Dhuhr a dapn maka shambayang sa Dhuhr na ayabo a khabayadan yan amay ka masuti na so Dhuhr...
Shaikh Ibn Al'Othaymeen

PAKAISHA:
So Babay a p'kharapasan antonaa i Kokoman yan? Ba lagid sa Kokoman o gopn mimbawata?
Note: Aya kiyarapasan na biyagowasan!
SMBAG:
Upama ka so kiyarapasi ron na dapn mbaloy a Tao so ika oogat yan na di khi itong so Rugo iyan sa Rugo a Nifas "Gopn mimbawata"! Na wajib dn a makashambayang na go maka Phowasa!
.
Upman o miya baloy dn a Tao so ika oogat yan ko kiyarapasi ron na so Rugo iyan na Rugo a Nifas... Na taman sa di Masuti na di khapakay a shambayang na go di khapakay a Phowasa...
.
Lagid sa Kokoman o gopn mimbawata!
Shaikh Ibn Al-'Othaymeen

PAKAISHA:
So p'phaka puon a Rugo ko Mawgat ba phaka Batal sa Powasa?
SMBAG:
So Babay na basta a ma Haydh sii ko Ramadhan na miyabatal so Powasa niyan go Haram oba Phowasa taman sa di Masuti sabap ko katharo o Nabi "saw":
أليس إذا حاضت لم تصم و لم تصل
Maana: Igira a miya Haydh so Babay na di makap'phowasa na go di makap'shambayang...
.
Na so Mawgat na di kha Haydh... Maana: Upama ka so Mawgat a dii phowasa na adn a makapu-onon a Rugo na knaba uto Haydh ka so Mawgat na di kha Haydh...
Na knaba uto phakabatal ko Powasa niyan!
Shaikh Ibn Al-'Othaymeen

PAKAISHA:
Igira a so Babay na miyawma a Haydh sii ko kalalayaman yan a kap'kha uma-a ron a Haydh oriyan yan na sii ko miyakatundog a gawii na miyada so Rugo sa miyakasalungan! Antonai showaan yan?
SMBAG:
Dapn oto mada so Haydh yan, pd dn oto sa Haydh, gyabo a kiyatarg o Rugo! Taman a di niyan maylay so Tndo sa miyada so Haydh a gyoto so ig a maputi na dapn mada so Haydh yan...
Shaikh Ibn Al-'Othaymeen

PAKAISHA:
So Babay a kalalayaman yan ibarat a aya kathay ron o Haydh na Pat gawii na sii ko ikapat gawii na miyada dn so Rugo ogaid na daniyan ma ilay so Ig a Maputi antona i Kokoman yan?
SMBAG:
Ibarat o kalalayaman yan a p'kha ilay niyan so Maputi a tndo sa kiyada o Haydh na ph'nayawniyan dn i kagmaw niyan taman sa di mapat gawii...
.
Opman o aya kalalayaman yan na knaba p'phakawma so Maputi ka knaba langon a Babay na ndodon a toos anan na mada so Rugo na P'phowasa dn a go p'shambayang...
Shaikh Ibn Al-'Othaymeen

PAKAISHA:
Babay a miyakaboka sii ko Powasa sa miyaka Pito gawii ka mimbawata na da niyan dn kabayadi taman sa miyakawma so Ramadhan a ikadowa! Antonai Kokoman yan?
SMBAG:
Opama ka pithibaba iyan na Miyadosa, wajib a maka thawbat ko Allah a go Wajib a kabayadan yan oto! Di khapakay a badi bayadi so da kaphowasa-i ko Ramadhan sii ko dapn kawma o Ramadhan a ikadowa! Wajib dn a kabayadan ko dapn kapaka uma o ikadowa a Ramadhan...
.
Pitharo o 'A-ishah "ra":
كان يكون علي الصوم فما أستطيع أن أقضيه إلا في الشعبان
Maana: Igira na adn a p'khabokaan akn a Powasa na diko khagaga Mayad inonta na sii ko Sha'ban
Opman o adn a Rason yan ka ba p'khasakit sii ko Sold o miyaka Saragon na da a Dosa niyan apiya sakali miyaka Bayad na miyaka dowa Ragon...
Shaikh Ibn Al-'Othaymeen

PAKAISHA:
Igira a so Mawgat na liniyowan a Rugo sii ko unaan o daniyan pn kambawata sa Salongan odi na Dowalongan na antonai Kokoman o Powasa niyan a go so Sambayang yan?
SMBAG:
Opama ka so kiya liyo o Rugo na ph'mbalilit'n skaniyan na Nifas dn oto na phakagn'k dn Phowasa go phakagn'k shambayang na opman o knaba ph'mbalilita na didn oto khi itong a rugo oto a Lominiyo... Maana: di phakabatal sa Powasa!
Shaikh Ibn Al-'Othaymeen

PAKAISHA:
Ino khapakay so kakan sa mga Tablet a para di kha Haydh so Babay? Adn a mga Babay a phagosar siranon ko Ramadhan ka an siran di kha Haydh taman sa di mapasad so Ramadhan?
SMBAG:
Ip'shapar akn anan, di khapakay! Sabap sa adn a side effect yan a marata sii ko Babay na Haram! Siiko miya amad mismo ko mga Dr... So Babay na Tarima-a niyan dn a so Haydh na phoon sa Kabaya o Allah a ini tiyoba iyan kiran... Na tarimaa niyan! Phowasa dn taman sa dapn ma Haydh na ma Haydh na boka na bayadi niyan bo ko mga pd a Gawii...
Shaikh Ibn Al-'Othaymeen

PAKAISHA:
Antonai mas mapiya ko mga Babay sii ko kashambayang sa Tarawi odi na Tahajjod ko Ramadahan? Sa walay o sa Masjid?
SMBAG:
Sa Walay, sabap ko katharo o Nabi "saw" ( Mas mapiya ko Babay so sambayang yan sa Sold a Walay niyan ) Hadith
.
Go igira a so Babay na p'shong sa Masjid na khapakay a kasabapan sa Fitnah... Na ayadn a mas taralbi na so katatarg yan sa Sold a Walay...
Shaikh Ibn Al-'Othaymeen

SO MGA TAO A KIYAWISWISAN KO RAMADHAN

SO MGA TAO A KIYAWISWISAN KO RAMADHAN 

 
Aya maana a Kiyawiswisan na so Tao a miyalogi odi na so Tao a kiyadowandowa-anan...

Na aya Kiyawiswisan ko Ramadhan na so Tao a siyagad a Ramadhan na da a moyaparuli niyan a kamapiyaan ko Sold o Ramadhan...

Siranuto so mga Tao dayran Sh'las'laa so Ramadhan, somiyagad so Ramadhan na dayran tago-a sa ginawa, Miphowasa siran ka kagiya kalalayaman... Knaba aya kiyaphowasa iran na kagiya Simba ko Allah... Na da kiran maka rarad so kaphowasa ka badn p'khitaralo so mga kadosa-aniran... Na siran so piyangawiwiswisan ko Ramadhan a da katukidi ko mga Kamapiyaan o Ramadhan...

NA PD A MGA SIPAT IRAN NAH: 

1.) DIIRAN TATAGOON SA GINAWA SO KALBIHAN O RAMADHAN

Pakalilipataniran so Kalbihan o Ramadhan, sabap dn oto ko kayto i paratiyaya... So Kalbihan o Ramadhan na tanto dn a madakl sa lagid o kiyapagosaya tano ron ko BANDINGAN A PAGANAY...

Na pd a kalbihan yan na so miya aloy o Nabi "saw":
إذا كان أول ليلة من شهر رمضان صدفت الشياطين، و مردة الجن، و غلقت أبواب النار، فلم يفتح منها باب، و فتحت أبواب الجنان فلم يغلق منها باب، و ينادي مناد: يا باغي الخير أقبل و يا باغي الشر أقصر، و لله عتقاء من النار و ذلك كل ليلة... رواه الترمذي
Maana: Sii ko paganay a gawii ko Ramadhan na ph'rantayan so mga Shaitan a go so mga Darowaka a mga Jinn, go ph'pinto-an so mga Pintoan o Naraka na dadn a bawn khalka-an, na go ph'llkaan so mga Paytaw o Sorga na dadn a bawn khal'kh'ban, na go adn a Phananawag: a Hay Tao a dii mbabanog sa Mapiya na Panishakay ka, na go Hay Tao a dii mbabanog sa Marata na maloka a thatangka, go Mataan a so Allah na adn a mga Tao a p'phaka lidasn yan ko Naraka sii ko uman gagawii... Piyanuthol i Tirmidhee

ya Allah na pakalidasa kamingka ko Naraka... Aameen...

2.) DII PHOWASA SO MGA TIYAN IRAN NA SO MGA ANGGAWTA IRAN NA KNABA DII PHOWASA

Gomin'k siran Koman a go Minom ko kadawndaw o Ramadhan na dasiran gn'k ndosa, dasiran gn'k mamaganta, shisinta, shoroyan, mand'ngki, karata a pamikiran ko salakaw di salakaw, go kailay sa mga rarata, go kabinasaa ko Oras sii ko daa mga Bali niyan lagid o mga Movies...etc!

Perapera i mga Tao a di siran makap'tharawi ka mas diiran mathumo so Salida? Perapera i mga Tao a dii phowasa na badn dii panagumpot so Karata i olawla?

Pitharo o Nabi "saw":
رب صائم ليس له من صيامه إلى الجوع و العطش
Maana: Khapakay man a so dii phowasa na dadn a miyakowa niyanon a Gona a salakaw ko Ka-or na go Kawaw...

Pitharo iyan pn:
من لم يدع قول الزور و العمل به فليس لله حاجة في أن يدع طعامه و شرابه... رواه البخاري
Maana: Sa Tao a di niyan gn'kan so Kapamokhag a goso kanggalbkawn na didn kailangan o Allah so kaph'nggn'k yan Koman a go Minom "Powasa"... Piyanothol i Bukhari

3.) DII RAN THAGOON SA GINAWA SO QUR-AN SII KO RAMADHAN

Obadi so Ramadhan na Ulanolan o Qur-an...! Pitharo o Allah sa Soratol Baqarah:
شهر رمضان الذي أنزل فيه القرآن... الآية
Maana: So Ulanolan a Ramadhan a ron ini turon so Qur-an...

Na so sabaad ko mga Tao na aya iran map'phaka lbi so kambakas na go kathurog na go so pithibarangan a kadosaan lagid o mga Musics...

Rilaan tano Langon o Allah... :'( Ya Allah na liwanagingka so mga Puso ami na go Tawfiki kami ngka... :'( Aameen...

So Sofyan Al-Thawree rahimahullah na igira a somyold so Ramadhan na p'thalikhodan yan so langowan a Galbk na aya niyan p'thayodn na so Kabatiya sa Qur-an...

Na Pagariya na obaka kapokasi ko Barakat o Qur-an na go so Balas o kabatiya-a ron sii ko Ramadhan...

4.) DII SIRAN PHOWASA NA DI SIRAN P'SHAMBAYANG

Badi perapera i mga Tao a mapasang i katharaweeh a go Tahajjod na di Phlima wakto?! Fala Hawla wala Qowwata illa Billah...

Bayran di katawi a pitharo o Nabi "saw":
[ Aya pagampaganay a phamagitong'n ko Tao sa Alongan a Mawri na so sambayang yan! Na omaka apas na miyaka apas so langon o Amal yan, na odi maka apas na da maka apas so langon a Amal yan ] ? Hadith

Na kanugon yan so Dokaw o Manosiya amay ka dabo a bali niyan...

5.) AMAY KA MIYAKALIPOS SO RAMADHAN NA DII SIRAN MBALINGAN KO MGA KADOSAAN

So kaphowasai ko Ramadhan mga Pagariya na aya mala a Hadapon o Allah sa kini sugo-on yanon na an mapadalm so Kalk ko Allah sii mga Manosiya...

Pitharo iyan sa Soratol Baqarah:
كتب عليكم الصيام كما كتب على الذين من قبلكم لعلكم تتقون
Maana: Ini paliyogat rkano so kaphowasa sa lagid dn o kini paliyogat'non ko miyanga uuna-an yo ka an rkano mapadalm so Kalk ko Allah...

Na amay ka di bo mapadalm so Kalk ko Allah ko Manosiya na nana-o sa Da a Bali o kiyapamowasa niyan...

Na umani isa na panamari niyan a di malugi so Amal yan sii ko Ramadhan...

Ya Allah na Tawfiki kamingka Langon ko langon a ikhaso-at ka rkami na go pakawatana kamingka ko langon a dingka khababaya-an... Aameen...


AbuHazim Ibrahim

SO (KABGAY SA PITRA) ZAKATOL FITR

SO (KABGAY SA PITRA) ZAKATOL FITR

[ I ] So Kokoman yan

So Kabgay sa Pitra na Wajib ko langon o mga Muslim, Babay Mama, Mala na go Mayto a Wata, mapiya a Tao go Oripn!

Pitharo o Ibn 'Omar "ra":
فرض رسول الله صلى الله عليه وسلم صدقة الفطر صاعا من التمر أو صاعا من الشعير على الصغير و الكبير و الذكر و الأنثى و الحر و العبد من المسلمين... رواه البخاري و مسلم
Maana: Ini paliyogat o Rasulollah "saw" so kabgay sa Pitra, isa ka SA' a Korma odi na isa ka SA' a Sha'eer, sii ko Mayto a Wata a go Mala a Tao, Mama a go Babay, Mapiya a Tao na go Oripn a mga Muslim... Piyanothol i Bukhari a go Muslim

[ II ] Anda mbgan?

Sii imbgay ko mga Pobri a mga Muslim!

Pitharo Ibn 'Abbas "ra":
فرض رسول الله صلى الله عليه وسلم صدقة الفطر من رمضان طعمة للمساكين و طهرة للصائم من اللغو و الرفث... رواه أبو داود
Maana: Ini paliyogat o Nabi "saw" so Kabgay sa Pitra sii ko Ramadhan, a pangn'ngkn o mga Pubri na go iph'lompiyo ko miphowasa phoon ko mga rarata a katharo... Piyanothol i AbuDaud

Na so Mga Ulama na dayran pakay oba sii mibgay ko mga Kafir! Ka sii bo anan ko mga Pobri a mga Muslim imbgay!

Bali aya maana niyan na asar a Muslim so Pobri na apiya baradosa asar a Muslim pn na khapakay ron a ibgay so Pitra...

Go pd a Shabotn sa Hadith anan na aya Hikma sa kinisugo-on ko Pitra na iph'lompiyo ko miphowasa phoon ko mga Rarata a katharo!

Miyawna so kiyapagosayatano ron a so mga Rarata a katharo sii ko Ramadhan na pkhasabapan sa kap'khada-i sa Bali ko Powasa! Na amay ka so Tao na da niyan marn a ginawa niyan na myakatharo sa Marata na mgay sa Pitra na map'phakada iyan a angkawto a kiyapakatharo iyan sa Marata!

[ III ] Antonaa i imbgay a Pitra na go antonaa i kala iyan?

Sa pang'n'ngkn ko Ingd na aya imbgay a Pitra, aya miya Aloy sa Hadith na Korma a go Sha'eer sabap sa gyoto i Pangningkn sii ko masa o Nabi "saw"...

Na aya Dalil yan sa Pangn'ngkn a imbgay na gya miya aloy anan a Hadith a pitharo o Nabi "saw" a so Pitra na Pangn'ngkn o mga Miskin...

Na aya kala iyan na isa ka SA', na so isa ka SA' na dowa ka KILO a go TNGA... 2.5 Kg!

Pitharo o Ibn 'Omar "ra":فرض رسول الله صلى الله عليه وسلم صدقة الفطر صاعا من التمر أو صاعا من الشعير على الصغير و الكبير و الذكر و الأنثى و الحر و العبد من المسلمين... رواه البخاري و مسلمMaana: Ini paliyogat o Rasulollah "saw" so kabgay sa Pitra, isa ka SA' a Korma odi na isa ka SA' a Sha'eer, sii ko Mayto a Wata a go Mala a Tao, Mama a go Babay, Mapiya a Tao na go Oripn a mga Muslim... Piyanothol i Bukhari a go Muslim

[ IV ] Ino khapakay a aya ibgay na Pirak?

Ayabo a miyakay ko Pirak sii ko Pat a Imam na so Imam AbuHaniefah... Na malobay anan a tindg ka daaba niyan Dalil!

Na so Tlo a Imam a goso kadandan o mga Ulama na dayran pakaya oba Pirak a ibgay a Pitra!

Sabap sa aya miya Aloy o Nabi "saw" na Pangn'ngkn! Go dadn a sakatao bo ko mga Sahaba "ra" oba pirak a inib'gay niyan a knaba da a Pirak iran...

Pitharo i ibn 'Othaymeen rahimahullah:
Sa Tao a aya ibgay niyan na Pirak na di tharimaan o Allah sabap sa miyasopak yan so katharo o Nabi "saw" a Pangn'ngk a imbgay!

Na Pitharo o Nabi "saw":
من عمل عملا ليس عليه أمرنا فهو رد
Maana: Sa Tao a nggalbk sa Galbk a dako sugo-an ami na di tharima-an!

Marayag a mga Hadith anan a miya Aloy sa Puro a aya Pitharo o Nabi "saw" na Pangn'ngkn, knaba Pirak! Na giyaya na Simba na Wajib a sii bo maka phashod ko katharo o Nabi "saw"!

[ V ] So Oras a kimbgan ko Pitra

Adn a mga Ulama a piyakay ran a mibgay so Pitra sii ko andadn i kasakm o Powasa Lagid o Shafi'ee rahimahullah ogaid na malobay a tindg sabap sa da ba niyan Dalil a marayag!

Na aya Bnar na aya kimbgan ko Pitra na sii ko Sagawii odi na Dowa Gawii a dapn kawma o Boka!

Pitharo o Ibn 'Omar "ra":
و كانو يعطون قبل الفطر بيوم أو يومين... رواه البخاري
Maana: So mga Sahabah "ra" na aya kaph'mbgay ran sa Pitra na Sagawii odi na Dowa Gawii a dapn kawma o Boka... Piyanothol i Bukhari

[ VI ] So last a kimb'gan ko Pitra

Aya Last yan na sii ko kashambayangiron sa Boka! Basta a kashambayangan na miyapasad so Oras a kabgay sa Pitra...

Pitharo o Nabi "saw":
فمن أداها قبل الصلاة فهي زكاة مقبولة و من أداها بعد الصلاة فهي صدقة من الصدقات... رواه أبو داود
Maana: Na sa Tao a ibgay niyan so Pitra a dapn kashambayangi sa Boka na tiyarima so Pitra iyan, na sapman sa sakali makab'gay na kiyashambayangan dn na sii khiitong ko mga Sadka so inibgay niyan... Piyanothol i AbuDaud

Pitharo i Ibn Qodamah rahimahullah ko Kitab yan a Al-Moghnee 2/458:
Sa Tao a mawri mgay sa Pitra na miyadosa na go khasambi-an yan!

Maana: Phaka bgay dn sa Pitra ogaid na dabo a Lalaw niyan na go miyadosa pn skaniyan...

Pitharo i Ibn Raslan: So kapakawriya ko kibgan ko Pitra sii ko gawii a Boka na Haram!

[ VII ] Ino bapn khibgay sa Pitra so ika Oogat?

Aya smbag san a Lojnah Da-imah na Sunat so kibgan ko Ika Oogat sa Pitra sabap ko kiyanggalbkawn o 'Othman "ra" na pitharo o Nabi "saw" a so Galbk o Pat a mga Khalifah "AbuBakar, 'Omar, 'Othman, go si 'Ali" maka pantag ko Agama na Sunnah...

Na knaba Wajib so kibgan sa Pitra ko ika Oogat ka da matharo o Nabi "saw"...

Sii anan ko mga Ifta a Lojnah, Vol. 9, Page: 366, # 1474

وفق الله الجميع لما يحبه و يرضاه


AbuHazim Ibrahim

SO KAPNIYATA [ KA ILAYA KO ULAN ]

ANTONAA I OKIT A KATOKAWI SA SOMYOLD SO RAMADHAN?

> Aya kakhatokawi sa Somyold so Ramadhan na o maylay so Ulan sii ko Paganay o Ulanolan a Ramadhan...

Amay ko ika 29 ko Sha'ban na pagilayn so Ulan na o maylay na Somyold so Ramadhan! Na odi ma Ilay na khompliton so Sha'ban a 30 gawii na so ika 31 na gyoto i pu-onan o Ramadhan...

Pitharo o Nabi "saw":
صوموا لرؤيته و أفطروا لرؤيته، فإن غم عليكم فأكملوا العدة ثلاثين... رواه مسلم
Maana: Phowasa kano maylay niyo so Ulan, na go Boka kano Maylay nyo Pharoman, na odi niyo ma ilay na komplitowa niyo so Bilangan "o Ulanolan" sa 30 gawii... Piyanothol i Muslim

Na lagid mambo oto ko kamboka sa Powasa... 'Eid Al-Fitr... So Ulan i pagilayn...

NA AYA PAKAISHA A MALA A AWIDA AKAL TANO SA INGD NA ANTONAA I KHASOWA IYAN UPAMA KA DI MAYLAY SO ULAN SA INGD TANO NA MIYA ILAY SII KO PD A INGD BA PAGONOT TANO KIRAN ANTAWAA KA DI?

> Dowa a tindg san o mga Ulama!

1.) Paganay ron: So tindg o Jamhoor - Na Oway phakawnot so Ingd sii ko Salakaw a Ingd amay ka miya ilay ron so Ulan!

2.) Ikadowa a tindg: Na di khapakay ka umani isa a ingd na salakaw i Niyata sa Ulan ka mbidabida siran sa Oras a kap'shbangiron a Ulan! A giyanan so tigiran a MATLA'...

Pd pn a Dalil iran na so Miyapanothol i Korayb a somyong skaniyan sa Sham "Seria" na riya-ot roo a Powasa na kay makawma sa Madina na inisha-an i Ibn 'Abbas "ra" o antonaa gawii kiyaphowasa iran sa Sham na tigyan a Diyama-at, na tigi ibn 'Abbas a skami na Sapto, na tigi Korayb a bangka di shana-i so Kiyapaka niyata i Mo'awiyah "Amerol Mu-mineen sa Orasoto" na tigo Ibn 'Abbas a di... Giyanan i ini sugo rkami o Nabi "saw"... Piyanothol i Muslim

Na aya siyabot sa angkanan a Katharo i ibn 'Abbas na Oman i Ingd na salakaw i Ulan ka da siran onot ko kiya phowasa a Sham!

Ogaid na sii ako raramig ko Tindg o Jamhoor "kadaklan ko mga Ulama" sabap sa malobay a tindg anan a Matla'...

Maana: aya mabagr a tindg sii sa ginawa ko na so tindg a kawnot sii ko pd a Ingd, ibarat na di tano ma ilay so Ulan sa Pinas na miya Ilay sa Saudi na phakawnot tano dn!

Giyanan mambo i Tindg o Shaikhol Islam ibn Taymiyyah rahimahullah

Sa kataya so pd a mga Sabap:

a.) So miya aloy iran Uman kon i Ingd na mbidabida a Oras a kap'sh'bangi ron a Ulan na kailangan a mbida bida sa kapniyata na di maka phamagunota!

Na samawto na uman i Darpa na salakaw i Niyata? Na pakaisha? Antonai limit o mga Darpa? Upama ka aya Pagilayn na so tindg o Sabaad a uman i 82 Km na salakaw i Ulan, odi na so tindg o pd kiran a Uman i isa ka Country na salakaw i Ulan! Na ibarat na Tag ako a Saudi na tag ka a Yaman na mbida ta sa Ulan uwm ka mbida ta sa Ingd? Na o sii ako matatago sa kilid a Saudi na siika mambo matatago sa kilid a Yaman na ayabo a pagltan ta na Boundary! Diita makambitiyara-i Upama na tharimaan a Akal a mbida ta sa Ulan? Dii ako Phowasa na ska na Knaba ka kagya da kano maka niyata? Inonta na magobay ta? Na di anan p'tharoon o mapiya i Pamikiran a Muslim...

Samanoto na miyaklaro a isaisa sa Kapniyata so Langon a Ingd...

b.) So pman so Miya aloy iran a Hadith a pitharo o Ibn 'Abbas "ra" na pitharo i Al-Bayhaqee sii ko Kitab yan a (Al-Ma'rifah) odi ako khalipat na Dha'eef kon anan a Hadith! Dowa timan so inaloy niyan a kiyabaloya Hadith anan a Dha'eef a di khapakay a kowa-an a Dalil...

NA AYA DALIL SA AYA KORIK NA SO TINDG A KAPAMAGUNOTA NA KATAYA:

a.) So Nabi "saw" na pitharo iyan:
صوموا لرؤيته و أفطروا لرؤيته...الحديث
Maana: Phowasa kano maylay niyo so Ulan na go Boka kano mayalay nyo sharoman! Hadith

Na giya kiya sugo iyan anan na Rangkom anan! Langon yan piyamitiyara-an so mga Manosiya! Knaba niyan pitharo ah: So taga giraw na salakaw i Ulan na so skano san mambo sa Tampar san na salakaw kano i Ulan!

Na marayag anan a Tanto...

Ogaid na adn a inaloy o mga Ulama a Sharat o ingd a khapakay a Unotan:

* So ingd a ikokom yan so Qur-an a go Hadith na aya khapakay a Unotan, sabap sa so Ingd a di niyan ikhokom so Qur-an na baradosa a ingd... Na so Baradosa na di khapakay a paka shaksi-in a go di khapakay a tarima-an so Totholan yan odi daan mapangamad...

SO PMAN SO MINI BAGO A TINDG SA INGD A P'KHAWRI SIRAN M'NIYATA SA DOWA GAWII:

> Na giyanan na panagontamaniran sa kaknala iran mambo ko Untol, ditano siran khadaway ka mga Ulama mambo!

Aya Dalil iran na kagya kon a Giya Saudi na aya phagunotan yan na so Calendar a Ummol Qora na katawan sa Doniya a Mauuna sa Dowa gawii a Calendar anan a Ummol Qora!

Ikadowa na: Kay adn kon a mga Scientest iran a katawan yan o anday kaphaka Uma o Ulan...

Na aya smbag anan na so inismbag i Shaikh ibn Baz rahimahullah ko Sorat a ini shoraton a lagid mambo anan!

Ino niyo a tigyan aadvanc'n so kapniyata sa Dowa gawii? Ino niyo a tigyan aya phagunoti a Calendar yo anan sa Ummol Qora a Adnvaced sa Dowa gawii? Taman sa pindadawraan yan si Shaikh ibn Baz rahimahullah sa angkawto a Sorat!

Na pitharo i Shaikh bin Baz rahimahullah:

Paganay ron tigyan na Kalkn ka so Allah, ikadowa na knaba ami aya Uunoti a Calendar aya a Ummol Qora! Go knaba kami phagunot sa apiya antonaa a Calendar maka pantag ko ka ilaya ko Ulan! Go knaba kami phagunot sa mga Scientest! Ka aya pitharo o Nabi "saw" na pagilayn so Ulan! Magilayn a Mata a ipagilay ron! Knaba Science a phaka ilayaron na go knaba Calendar...

Sii anan ko Majmo'ol Fatawa i shaikh ibn Baz rahimahullah...

Na marayag a knaba aya phagunoti na gya angkaya a Calendar a Ummol Qora ka ayadn a phagunotan na so kap'kha ilaya ko Ulan... Sii ko Masa o mga Sahaba "ra" na da a ba Calendar a Ummol Qora na phagilayniran dn so Olan na taman dn imanto na gyoto dn i itataros a phagilayn so Olan...

Na minibago a tindg a kapakawri anan sa Dowa gawii...

Tawfikan tano o Allah sii ko mga Pipiya a Amal... Aameen ya Rabb...


AbuHazim Ibrahim

SO KHAPAKAY A NGGALBKN O DII PHOWASA

SO SABAAD KO MGA NGANIN A KHAPAKAY A NGGALBKN O DII PHOWASA

Langon taman na khapakay a nggalbkn o dii phowasa inonta bo na so mga Galbk a phakabinasa ko Powasa niyan odi na phaka da-on sa Bali...

Ogaid na adn a mga Galbk a di makararayag, ino oto khapakay a nggalbkn o dii phowasa atawa ka di?

Na alowin tano so sabaadon ka aya katawi ron o kadaklan na ba di khapakay a nggalbkn ogaid na khapakay sabap sa ayabo a di khapakay a nggalbkn o dii phowasa na so miyanga aaloy tano a phamakabinasa ko Powasa!

Na kataya so sabaadon:

1.) SO KAPAMAKAYA KO KAROMA SII KO KAGAGAWII

Sako mayto ako na so sabaad ko mga Loks na sii ko Sold o Sawlan na di niyan dn pagobayn si Karoma niyan ka Haram kon... Na mala anan a Karibatan ka pitharo o Allah sa Qur-an:
أحل لكم ليلة الصيام الرفث إلى نسائكم... سورة البقرة
Maana: Miyapakay rkano sii ko Kagagawii ko Kaphowasa so kapamakaya niyo ko mga Karoma niyo... Soratol Baqarah

2.) SO KATARASAWA KO KALAPIS "SAHOOR" SA PAKAP'THAROTOPAAN KO KASBANG O FAJR

Pitharo o Sahl ibn Sa'd "ra":
كنت أتسحر عند أهلي ثم تكون سرعتي أن أدرك السجود مع رسول الله صلى الله عليه وسلم... رواه البخاري
Maana: Ph'lapis ako sii ko Pamilya akn oriyan yan na aya taman na p'khara-ot akn so Sujod o Nabi "saw" (sa Masjid sa Sambayang a Suboh)... Piyanothol i Bukhari

I say: mga pd anan sa Dalil a upama ka p'khan ka na som'bang so Fajr na khapakay oto, knaba Batal so Powasangka! Asar a di shobra... Ka khapakay a makashompat so Kakan a go so kas'bang o Fajr... Gyanan i Rajih ko mha katharo o mga Ulama... Pd pn anan sa Dalil sa kababaloy o kapamang'mbaal sa Imsak time a Bid'ah na go di khapakay...

3.) SO KAKAN ODI NA KAINOM A MALILIPAT TA

Ibarat na miyalipat oba dii phowasa na badn miyakakan na knaba oto Batal ko Powasa! So sabaad na gophoon lagidoto na tigyan a miyabatal na ribat anan...

Pitharo o Nabi "saw":
إذا نسي فأكل و شرب فليتم صومه فإنما أطعمه الله و سقاه... رواه البخاري و مسلم
Maana: Igira a miyalipat na miyakakan na go mininom na taros'n yan dn so Powasa niyan ka piyakakan skaniyan o Allah na go piyaka inom yan... Piyanothol i Bukhari a go Muslim

I say: Dalil pn anan sa Basta a adn a dii phowasa a maylyangka a komiyan odi na mininom a kalilipatan yan oba dii phowasa na dingka shapari! Dingkadn p'thakora ka khatipongka... Limo-on oto o Allah...

4.) SO KAPNI-AT SII KO DAWNDAW IGIRA A DI NIYAN KATAWAN OBA SOMYOLD SO RAMADHAN

Miya aloy tano a sa Tao a di mni-at ko Gagawii na Binasa so Powasa niyan!

Ogaid na ibarat na Paganay ko Ramadhan na di niyan katawan oba miya Ilay so Ulan na da pni-at na kay Mapita na takinoba ka miphowasa so mga Tao! Na wajib a maka phowasa na go gyoto dn i kapakaph'ni-at yan! Maka phanaros...

5.) SO SAKALI PHAYGO SA JANABAH NA SOMAKM SO WAKTO A SUBOH

Aya Paygo sa Janabah na so kharomai na igira a miyaka olawla siran na wajib a maka phaygo siran, taman sa di siran maka phaygo na Najis siran, Haram kiran so Langon a Simba taman sa di siran maka phaygo...

Na igira a Powasa na o Makawlawla siran ko kagagawii na khapakay a sakali siran Phaygo na somakm so Wakto a Suboh...

Pitharo o 'A-isha a go so Ummo Salamah "ra":
كان رسول الله صلى الله عليه و سلم يدركه الفجر و هو جنب من أهله ثم يغتسل و يصوم... رواه البخاري و مسلم
Maana: So Rasulollah "saw" na ph'raotn a wakto a Suboh "Fajr" a skaniyan na madidiyonob "Jonob" (Minggagalbkan ko kagagawii sii ko Karoma niyan) Oriyan yan na dii phaygo na go dii Phowasa... Piyanothol i Bukhari a go Muslim

6.) SO KA ARKI KO KAROMA NA GO SO KAPAKI SHALIYA ON "ROMANSA" A TIGIRAN

Asar a di makasobra ka gophoon di niyan marn a ginawa niyan na mala a Ngasa! Miyapagosay tano so Kokoman anan ko miyawna a Bandingan!

Pitharo o 'A-isha "ra":
كان النبي صلى الله عليه و سلم يقبل و يباشر و هو صائم... رواه البخاري و مسلم
Maana: So Nabi "saw" na phagark a go dii makishaliya a skaniyan na dii Phowasa... Piyanothol i Bukhari a go Muslim

7.) SO KAPHAYGO

Aya Dalil yan na so Dalil o dii kaphaygo o Nabi "saw" sa Janabah a somyakm dn so Wakto a Fajr

8.) SO KAWSAR SA SIWAK

Pitharo o Nabi "saw":
لولا أن أشق على أمتي لأمرتهم بالسواك عند كل صلاة... رواه البخاري و مسلم
Maana: Opama bo ka di khapasangi a Tanto so mga Omat akn na ishogo akn kiran so Kawsar sa Siwak oman siran p'shambayang... Piyanothol i Bukhari a go Muslim

Dalil anan sa kasosonat o kapaniwak, knaba Wajib... Na khapakay so kapaniwak a Ramadhan ka da tharo-a o Nabi "saw" obawn tabiya so dii Phowasa...

9.) SO KATHANDOK

Pitharo o Ibn 'Abbas "ra":
احتجم النبي و هو محرم و احتجم وهو صائم... رواه البخاري
Maana: Mithandok so Nabi "saw" a magi Ihram "dii mg Hajj odi na 'Omrah" go mithandok a dii Phowasa... Piyanothol i Bukhari

Inonta bo o khasabapi sa Kalobayi ko dii phowasa na ph'mbaloy a Makrooh ogaid na dipn phaka Batal...

قيل لأنس ابن مالك: تكرهون الحجامة للصائم في عهد النبي صلى الله عليه وسلم؟ قال لا، إلا من أجل الضعف... رواه البخاري
Maana: Adn a minisha ko Anas ibn Malik "ra"; Ba niyo pkhagowadn so kathandok o dii Phowasa sii ko masa o Nabi "saw"? Tigyan: Di, inonta bo oba kasabapi sa kapowasa-i ron... Piyanothol i Bukhari

أما الحديث: أفطر الحاجم و المحجوم فإنه حديث صحيح لكنه منسوخ كما قاله الحافظ ابن حجر العسقلاني...فتح البارئ ٤/١٧٨

10.) SO KAPAMOMOG ASAR A DI SHOBRA

Pitharo o Nabi "saw":
أسبغ الوضوء و خلل بين الأصابع و بالغ في الإستنشاق إلا أن تكون صائما... رواه أصحاب السنن
Maana: Pamaka lampasangka so Kapagabdas, go Pakashoshokhipa-angka a mga Kmr ka "unabingka so pamagltan o Kmr ka" na go paka Sobra angka so Kapamomog inonta bo obaka dii Phowasa... Piyanothol i Tirmidhee, go AbuDaud, go Al-Nasa-ee, a go si Ibn Majah

11.) SO KATA-AMI KO KHAKAN

Amay ka iportante, ibarat na dingka khikarang i katimos yan na khapakay a Taaman ka asar a dingka Lamdn... Sii bo taman sa Dila oriyan yan na ithopha "indoda" aka bo...

Pitharo o 'Ali "ra":
لا بأس أن يذوق الشيء ما لم يدخل حلقه... رواه ابن أبي شيبة و البيهقي و حسنه الألباني
Maana: Khapakay a Taaman yan so Shayi asar a di makasold sa Bakrng yan... Piyanothol i Ibn Abi Shaybah a go si Al-Bayhaqee

و صلى الله على محمد و على آله و صحبه و سلم


AbuHazim Ibrahim